روش های تشخیص E.coli در آزمایشگاه

تشخیص آزمایشگاهی اشرشیا کلیباکتری اشرشیاکلی (E.Coli) یکی از باکتری های نرمال روده ی بدن انسان است اما گونه های پاتوژن آن بیماری زا هستند.

اشرشیا کلای بصورت باسیل گرم منفی در زیر میکروسکوپ مشاهده میشود. این باکتری هوازی -بی هوازی اختیاری، بدون اسپور، متحرک و دارای پیلی، کپسول و لایه ی لعابی می باشد.

ای کلای به ایجاد کلنی هایی با جلای سبز رنگ روی محیط کشت EMB معروف است. این باکتری گونه های مختلفی دارد. (مشاهده ی دسته بندی گونه های پاتوژن ای کلای)

سروتیپ های اشریشیاکلی عمدتا بر اساس نوع آنتی ژن O ،H و کمتر K مشخص می شوند.

تشخیص آزمایشگاهی اشرشیاکلی معمولا با تست های روتین انجام میشود. نعیین سروتیپ باکتری به تست های اختصاصی تری مانند آنتی سرم و توالی یابی ژنتیکی نیاز دارد. 

نمونه ی مناسب برای آزمایش
برای نمونه گیری می توان از خون، ادرار، مدفوع، چرک، مایع نخاعی، زخم، خلط و سوآب رکتوم نوزادان جهت تشخیص استفاده کرد.

تست های تشخیصی اشرشیا کلی

آزمایش مستقیم

به وسیله ی رنگ آمیزی گرم میتوان باسیل اشرشیا کلی را مشاهده کرد. این باکتری ها در زیر میکروسکوپ دارای آرایش میله ای گرم منفی می باشند. به هنگام ابتلا به عفونت های ادراری ناشی از اشرشیا کلی در رسوب ادرار مقدار زیادی PMN دیده می شود.

کشت باکتری

کلنی ای کلای در روی محیط های افتراقی، مثل محیط EMB و محیط مک کانکی، بعلت تخمیر لاکتوز کلنی باکتری به رنگ قرمز قابل مشاهده می باشد.
بیشتر انتروباکتریاسه ها در محیط های تست روتین مثل بلاد، شکلات و مک کانکی رشد می کنند. ولی محیط کشت انتخابی مثل هکتون انتریک (HE)، زایلوز – لیزین داکسی کلات (XLD) و محیط سالمونلا – شیگلا (SS) جهت رشد پاتوژن های موجود در نمونه های گاسترو اینتستینال  (گوارشی) به کار می رود.
محیط ۵ درصد خون گوسفند (Blood agar) در دمای ۳۵ درجه همراه با CO2 یا بدون CO2 انکوبه می شود، ولی محیط های انتخابی مثل HE ،SS، XLD و Mac بدن حضور CO2 انکوبه می شوند.
تمامی انتروباکتریاسه ها بر روی بلاداگار و شکلات آگار رشد مشابهی داشته و تولید کلنی های بزرگ، خاکستری و نرم می کنند. اشرشیاکلی در محیط مک کانکی به صورت کلنی های خشک یا موکوئیدی و لاکتوز مثبت، دارای رسوب صورتی رنگ در اطراف کلنی دیده می شود.

تست های بیوشیمیایی


این باکتری از نظر تست های اندول و متیل رد مثبت و از نظر تست های وگس پروسکوئر (vp) و سیترات منفی است.
(-I+M+Vi-C)
واکنش در محیط TSI، به صورت A/A است. SH2 منفی، اوره آز منفی، LDC مثبت و گاز مثبت است. همچنین در محیط SIM حرکت مشاهده میشود.

آنتی بیوگرام: به دلیل بروز مقاومت بالای دارویی در بین این باکتری‌ها، در مرحله نهایی باید الگوی حساسیت به آنتی‌بیوتیک‌ها مشخص شود. انجام تست آنتی بیوگرام بر روی محیط مولر هینتون انجام میشود.

آنتی سرم

در این روش سویه های اشرشیا کلای توسط آنتی سرم های تجارتی O و H شناسایی می شوند. از آنتی سرم ها در تشخیص آزمایشگاهی اشرشیاکلی و سویه های باکتری و غربالگری کلنی E.coli می توان استفاده کرد.

این روش به همراه کشت از محیط نوترینت آگار برای تشخیص آنتی ژن های O و H و تعیین سـروتیپ هـای مختلـف موجـود در سویه های اشریـشیاکلی انجـام مـی گیـرد. هـر سـویه دارای آنتـی ژن هـای سـوماتیک (O) و آنتـی ژن هـای تـاژکی (H) خاصـی می باشند. 

نویسنده و گردآورنده: سیده فاطمه شایسته