برای پیشگیری از ابتلا به کرونا چه مقدار ویتامین D  مصرف کنیم؟

قرص ویتامین D

با توجه به نقش ویتامین D در تقویت سیستم ایمنی بدن از جمله پیشگیری از بیماری‌های حاد تنفسی و در شرایط کنونی به منظور مقابله با کرونا، ضمن تاکید مکرر بر تداوم اجرای “مکمل یاری” با ویتامین D در گروه‌های سنی براساس برنامه کشوری “مکمل یاری”، مطالبی جهت شفاف‌سازی در رسانه‌ها با هدف ارتقاء آگاهی جامعه و خنثی نمودن شایعات برخی افراد ناآگاه در توصیه بر مصرف بی‌رویه و یا قطع مصرف مکمل ویتامین D به شرح زیر ارائه می‌گردد.

 

کمبود ویتامین D در جامعه

با توجه به شیوع بالای کمبود ویتامین D در جامعه، قبل از ارائه مگادوز یا دوز پیشگیری (ماهی یک عدد مکمل 50000 واحدی)، در حال حاضر لزومی به اندازه­‌گیری سطح سرمی ویتامین D  نیست.

ویتامین D به عنوان ویتامین محلول در چربی دارای نقش­ های متعددی در بدن، از جمله شرکت در متابولیسم کلسیم و فسفر در سلامت استخوان و تقویت سیستم ایمنی می‌­باشد.

کمبود ویتامین D در بروز بیماری‌های غیرواگیر مانند سرطان، بیماری­ های قلبی- عروقی، دیابت و بیماری­‌های خودایمنی دیده شده است.

از جمله راهکار های پیشگیری و کنترل کمبود ریز مغذی­‌ها در سیستم بهداشتی درمانی کشور: مکمل یاری، غنی سازی مواد غذایی، آموزش و اصلاح الگوی غذایی جامعه است.

 

منابع ویتامین D

ویتامین D را می توان از سه منبع دریافت کرد:

  • تولید در داخل بدن از طریق قرار گرفتن در معرض نور مستقیم خورشید
  • مصرف مواد غذایی و نوشیدنی­ های حاوی ویتامین D
  • مصرف مکمل

با توجه به اینکه کمبود ویتامین D در حال حاضر از مشکلات شایع در کشور به شمار می­ رود؛ به طوری که شیوع کمبود ویتامین D از حدود 24 درصد در کودکان 23 – 15 ماهه تا 86 درصد در مادران باردار متغیر است. این کمبود در شهرها بیشتر از مناطق روستایی در همه گروه‌های سنی دیده می­‌شود.

مکمل­ های تجویز شده از طریق سیستم بهداشتی درمانی، تامین کننده بخشی از نیاز ها می باشد و مابقی باید از طریق منابع غذایی حاوی کلسیم (شیر و لبنیات، انواع کلم، حبوبات و …) و ویتامین D (ماهی­ های چرب، لبنیات، زرده تخم مرغ و . . . ) تامین شود.

 

مقدار مجاز مصرف مکمل ویتامین D

  • بالاترین سطح دریافت قابل تحمل (Limit Upper) ویتامین D برحسب گروه سنی و فیزیولوژیک برای بزرگسالان روزانه 4000 واحد بین‌­المللی و برای کلسیم نیز معادل 2500 میلی­گرم در روز تعیین شده است.

 

  • مصرف مقادیر بیشتر از 000 / 10 واحد بین المللی در روز، در طولانی مدت میتواند موجب مسمومیت شود.

 

  • مصرف همزمان مکمل 50 هزار واحدی ویتامین D با قرص کلسیم D بدون اشکال بوده و در محدوده ایمن از نظر دریافت ویتامین D قرار دارد . مکمل کلسیم همراه یا بعد از غذا میل شود.

 

  • برای پیشگیری از کمبود ویتامین D در زنان باردار، لازم است مطابق با دستور عمل مکمل یاری روزانه مادران باردار (1000 واحد روزانه) اقدام شود.

 

  • با توجه به این که نوع تزریقی ویتامین D، زیست دسترسی خوبی ندارد لذا در سطح پیشگیری از کمبود این ویتامین، شکل تزریقی آن توصیه نمی شود.

علائم مسمومیت با ویتامین D

در مسمومیت حاد با ویتامین D، افزایش کلسیم خون ( هایپرکلسمی) ایجاد می شود. مصرف نسبتا بالا و طولانی مدت ویتامین D ممکن است باعث ایجاد سختی عروق (کلسیفیکاسیون جدار عروق) شود.

در صورت مصرف نادرست و بیش از حد مجاز این ویتامین به صورت سهوی یا عمدی، بروز عوارضی مانند یبوست، ضعف، خستگی، خواب آلودگی، سردرد، کاهش اشتها، پرنوشی، خشکی دهان، طعم آهن در دهان، تهوع و از دست دادن اشتها، تکرر ادرار و کاهش وزن استفراغ نیز گزارش شده است.

در پایان با توجه به اینکه مرجع تصمیم­‌گیری در اجرای برنامه­ های بهداشتی درمانی، سازمان جهانی بهداشت می­باشد، مراتب جهت رفع شایعات و دستور عمل­ ها مبنی بر افزایش و یا قطع مصرف مکمل ویتامین D در شرایط کنونی جهت پیشگیری و کنترل کرونا به شرح زیر به اطلاع می رساند:

مصرف مکمل ویتامین D در ارتباط با بیماری با ویروس کرونا

در حال حاضر سازمان جهانی بهداشت هیچ گونه توصیه جدیدی مبنی بر مصرف مکمل ویتامین D به منظور پیشگیری از بیماری  های تنفسی ارائه نکرده است. بر اساس آخرین مطالعات متاآنالیز در سایت سازمان جهانی بهداشت، تاثیر مصرف مکمل ویتامین D بر روی بیماری  های عفونی از جمله بیماری  های تنفسی در کودکان نشان داده نشده است و هنوز شواهد و مدارک علمی به صورت راهنما در این خصوص موجود نیست.

آخرین متاآنالیز انجام شده نشان داده است که مصرف مکمل ویتامین D در پیشگیری و کنترل عفونت های حاد تنفسی موثر است و این تاثیر مثبت در افرادی که ویتامین D سرم آن ها کمتر از 25 نانومول بر لیتر بوده، بیشتر مشاهده شده است. همچنین تجویز مکمل ویتامین D در دوز های بالا تاثیر کمتری به همراه داشته است.

راهکار درمانی، کنترل و پیشگیری از کمبود ویتامین D

برای بیماران با میزان سرمی ویتامین D کمتر از 10 نانوگرم در میلی لیتر ، روش  های معمول درمان با تجویز پزشک به شرح زیر می باشد:

  • دوز 000 ، 50 واحد بین المللی ویتامین D به صورت خوراکی یکبار در هفته برای بزرگسالان به مدت 8 هفته و سپس مطابق برنامه کشوری ، ما هانه یک عدد پرل 50000 واحدی ادامه یابد.

 

  • دوز 000 ، 50 واحد بین المللی ویتامین D به صورت خوراکی یکبار در هفته برای نوجوانان سنین 12 تا 18 به مدت 6 هفته و سپس مطابق برنامه کشوری ، ما هانه یک عدد پرل 50000 واحدی ادامه یابد.

 

  • هدف رساندن سطح ویتامین D3 سرم  به بالاتر از 30 نانوگرم در میلی لیتر می باشد.

 

منبع:

corona.research.ac.ir