سرم های فیزیولوژیکی

سرم فیزیولوژی محلولی بی رنگ، بی بو است که متشکل از آب تصفیه شده و 0.9 کلرید سدیم میباشد. محلولی است با کاربرد چند منظوره برای بهداشت، مراقبت و حتی به عنوان یک درمان برای گرفتگی بینی مورد استفاده قرار می گیرند و در هر سنی از نوزاد تا افراد بالغ می توانند از آن استفاده کنند.

سرم فیزولوژیکی فشار اسمزی مشابه با سرم خون را ایجاد می کند که به سلول های بدن اجازه می دهد آن را تحمل کنند، که به آن محلول ایزوتونیک نیز می گویند.

به سبب وجود نمک در این محلول به نام های سرم فیزیولوژیکی، سالین فیزویولوژیکی، سرم نمکی، محلول نمکی، آب نمک نیز شناخته می شوند.

سالین فیزیولوژیکی محصولی با کاربردهای بی شمارست که ما در ادامه مقاله مواردی را خواهیم گفت که چرا باید در منزل و محل کار شما وجود داشته باشد!

8 کاربرد مهم سرم فیزیولوژی

  • بهداشت بینی
  • بهداشت چشم
  • شستشوی سطحی پوست و زخم ها
  • شستشوی گوش ها
  • پر کردن پروتزهای سینه
  • انتقال و نگهداری از بافت بیوپسی در آزمایشگاه پاتولوژی
  • نگهداری لنزهای چشمی
  • رقیق کردن ریمل !
شستشوی بینی با سرم فیزویولوژیکی

کاربرد سرم فیزیولوژی در بهداشت بینی

برای بهداشت روزانه بینی به خصوص هنگامی که مجرای بینی مسدود شده باشد. سر خود را به عقب تکیه دهید. نوک سرم نمکی را در سوراخ بینی خود فرو کنید و به آرامی فشار دهید؛ و سپس برای سوراخ دیگر بینی تکرار کنید. در آخر سر خود را صاف کنید تا همه چیز تخلیه شود و اضافی آن را پاک کنید. مصرف سرم نمکی برای نوزادان، بطری را به آرامی فشار دهید تا مایع به گوش داخلی آن ها نرسد.

کاربرد سرم فیزیولوژی در بهداشت چشم

گرده گیاهان، گرد و غبار، کپک، دود سیگار یا پوست حیوانات ممکن است با مالیدن دست ها به چشمانتان باعث متورم شدن رگ های خونی و تولید هیستامین در بدن می شود و باعث خارش، التهاب، خشکی، پارگی و قرمز شدن چشم گردند. عدم رعایت بهداشت چشم ها منجر به عفونت های چشمی تهدید کننده چشمی می شود. حفظ سلامت چشم یکی از مهمترین کارهایی است که می توانید برای چشمانتان انجام دهید. درست مانند بهداشت دهان و دندان، برای حفظ سلامت چشمانتان باید یک رویکرد پیشگیرانه قوی داشته باشید.

رعایت ایمنی چشم ها

1- در بیرون از خانه حتما از عینک آفتابی استفاده کنید.

2- از باز گذاشتن پنجره ها و پنکه ها نزدیک پرهیز کنید زیرا گرده ها می توانند وارد خانه شما شوند.

3- هنگام استفاده یا برداشتن لباس ها دست هایتان را بشویید.

4- لوازم آرایش چشمی اصل استفاده نمایید و 3 ماه یکبار لوازم جدید تهیه کنید.

5- شب ها قبل از خواب تمام آرایش خود را پاک نمایید.

6- رعایت استفاده از لنز های چشمی در ادامه مطلب به آن میپردازیم.

سرم فیزیولوژیکی می توانند در شستشوی مواد آلرژی زا و نیز مصرف آنتی هیستامین ها خوراکی یا موضعی کمک کننده باشند. برای بهداشت چشم، کمپرس یا پنبه را به سرم نمکی آغشته نمایید و سپس بر روی چشم خود بگذارید.

شستشوی چشم با سرم فیزولوژیکی
شستشوی--زخم-با-سرم-فیزیولوژیکی

کاربرد سرم فیزیولوژی در پانسمان زخم

پانسمان زخم برای تمیز کردن، پوشاندن و محافظت از زخم در برابر محیط خارجی استفاده می شوند. پانسمان زخم باید محیطی مرطوب ایجاد کند، وظیفه پانسمان زخم این است که اگزودای اضافی را حذف کند، زخم را از عفونت محافظت و تبادل کافی گاز ها را حفظ کند.

پاکسازی زخم به بهبود زخم کمک می کند و احتمال عفونت را کاهش می دهد و مواد زاد سلولی مانند باکتری، اگزودا، مواد چرکی و باقیمانده موضعی از پانسمان های قبلی را باید در ابتدا و در هر تعویض پانسمان تمیز شوند.

پاکسازی زخم ها نرمال سالین

سالین فیزیولوژکی پاک کنند مورد استفاده برای اکثر زخم ها می باشد زیرا فیزیولوژیک است و دارای مزیت تمیز کردن کافی زخم بدون درد است معمولا برای زخم هایی با عفونت زیاد و چند روزه ازمحصولات دیگر مانند بتادین، آب اکسیژنه استفاده می گردد.

1- مراحل تمیز کردن زخم

2- برای پاکسازی زخم دستان خود را بشویید و یا با ضدعفونی کننده بر پایه الکل ضدعفونی کنید.

3- ست پانسمان تاریخ استریل و سالم بودن بسته بندی چک کنید.

4- با کمک فورسپس ها بر روی زخم بخیه شده یا زخم باز شده با سالین فیزیولوژیکی از ناحیه عفونت کم به سمت ناحیه عفونت بیشتر پانسمان را حرکت بدهید تمیز کنید تا هرگونه باقی مانده آلی از بین برود.

شستشوی گوش با سرم فیزولوژیکی یک روش پاکسازی گوش است که افراد برای از بین بردن تجمع جرم گوش از آن استفاده می کنند. در اصلاح پزشکی پاکسازی جرم گوش را سرومن می گویند. تجمع جرم گوش می تواند سبب علائمی مانند اختلال در شنوایی، سرگیجه، گوش درد و خارش را ایجاد کند. پزشکان معمولا شستشوی گوش را توصیه نمی کنند مگر اینکه فرد علائم تجمع جرم گوش را داشته باشد.

استفاده از محلول نرم کننده جرم، نرمال سالین یا برداشتن جرم توسط پزشک راه های پاکسازی جرم گوش می باشند.

به خاطر آسیب پذیری بالای پرده گوش نباید از ابزارهایی مانند گوش پاک کن، سنجاق سر و … که می توانند سبب سوراخ شدن پرده گوش می شوند استفاده کنید.

بدین صورت که عمودی بنشینید، گوش را به آرامی به سمت بالا و عقب بکشید تا محلول راحت تر وارد گوش شود.

سر خود را به یک سمت بچرخانید. نوک سرم نمکی را در سوراخ گوش خود فرو کنید و به آرامی فشار دهید؛ و سپس برای سوراخ دیگر گوش تکرار کنید. در آخر سر خود را صاف کنید. به آرامی محلول را فشار دهید تا محلول نرمال سالین وارد گوش شود و اگر احساس درد یا فشار کردید باید کار خود را متوقف کنید.

به این نکته توجه فرمایید در صورت عفونت گوش، سوراخ شدن پرده گوش، جراحی پرده گوش به هیچ عنوان از محلول نرمال سالین برای تمیز کردن گوش استفاده نکنید.

شستشوی گوش با سرم فیزیولوژیکی
پر-کردن-پروتز-سنه-با-سرم-فیزولوژیک

کاربرد سرم فیزیولوژی در ساخت پروتز سینه

پروتز های سینه (ایمپلت سینه) حاوی یک پوسته بیرونی سیلیکونی هستند که با محلول آب نمکی پر شده است. برخی از پروتز ها از قبل پر و برخی دیگر در طول عمل پر می شوند. پروتز های پر شده یا همان سالین فیزیولوژیکی در اندازه های مختلف عرضه می گردند و شما می توانید بعد از جراحی سینه سالین آن را بدون هیچ گونه عواقب طولانی مدت اضافه کنید.

دلایل استفاده از ایمپلت سینه

  • تقویت
  • هیپوپلازی
  • عدم تقارن
  • پتوز
  • آپلازی
  • انفولشن بعد از شیر دهی
  • بد شکلی مادرزادی
  • بازسازی
  • ماستکتومی برای سرطان سینه
  • ماستکتومی پیشگیرانه

کاربرد نرمال سالین در آزمایشگاه پاتولوژی

جهت نگهداری بافت ها در حالت زنده در آزمایشگاه های پاتولوژی از سرم نمکی که حاوی محیطی مشابه پلاسمای خون هستند عملکرد طبیعی خود را داشته باشد می توانید استفاده کنید.

چگونه بیوپسی بافت را حفظ می کنید؟
اگر نمونه های بیوپسی در عرض 2 هفته ارسال شود، نمونه ها ممکن است در یخچال نگهداری شوند. نمونه‌ها باید قبل از اینکه برای نگهداری طولانی‌مدت منجمد شوند، در یک شب در یخچال نگهداری شوند. اگر بعداً نمونه‌ها را به صورت دسته‌ای ارسال خواهید کرد، آنها را در فریزر -20 درجه سانتیگراد نگهداری کنید

چگونه یک نمونه بافت حفظ می شود؟
در نگهداری نمونه های بافت، فرمالدئید پرمصرف ترین فیکساتور است که مورفولوژی بافت را حفظ می کند. با این حال، پیوندهای متقابل ناشی از برهمکنش های شیمیایی بین فرمالدئید و بیومولکول ها در نمونه ها مشکلاتی را در تشخیص و استخراج آنتی ژن ها برای تجزیه و تحلیل ایجاد می کند.

دو روش اصلی برای نگهداری نمونه های بافت چیست؟
دو روش معمول برای حفظ بافت‌ها وجود دارد: حفظ پارافین ثابت شده با فرمالین (FFPE) و انجماد. FFPE امکان ذخیره سازی طولانی مدت در دمای اتاق را فراهم می کند، اما به DNA و RNA آسیب می رساند. انجماد اسیدهای نوکلئیک را حفظ می کند، اما در طول سالیان متمادی هزینه بر است

بیوپسی نمونه برداری از بافت بدن است که جهت بررسی دقیق تر از ناحیه ای که در آن بافت غیرطبیعی مانند ضایعه، تومور، توده به وجود آمده است، به منظور بررسی و شناسایی و یا کمک به تعیین بهترین گزینه درمان استفاده می گردد. چند نمونه از مواردی که پزشک بیوپسی تجویز میکند عبارتند از:

ماموگرافی یک توده که احتمال سرطان سینه را مشخص می کند.

خال روی پوست که به تازگی تغییر شکل داده است و ملانوم ممکن است.

فرد مبتلا به هپاتیت مزمن که بداند آیا سیروز وجود دارد یا خیر؟

و در برخی از موارد بیوپسی از بافت طبیعی به منظور بررسی گسترش سرطان یا رد عضو پیوندی کمک می گیرند.

انواع مختلفی از بیوپسی وجود دارد که تقریبا همه ی آنها شامل استفاده از یک ابزار تیز برای برداشتن مقدار کمی بافت است و همچنین اگر ضایعه روی پوست یا سایر مناطق حساس بدن باشد، قبل از آن از داروی بی حس کننده کمک می گیرند.

پس از جمع اوری و نگهداری بافت به پاتولوژیست نمونه بیوپسی تحویل داده می شود. پاتولوژیست برای تجزیه و تحلیل نمونه های بافتی را با توجه به نوع، شکل و فعالیت درونی سلول های بافت را تحت آزمایش های شیمیایی یا منجمد قرار می دهند و به بخش های بسیار نازک بریده شود و هر بخش روی اسلایدهای شیشه ای قرار می گیرند، برای افزایش کنتراست رنگ آمیزی می شوند و زیر میکروسکوپ مورد تشخیص قرار می گیرند. نتایج بیوپسی کمک می کند تشخیص داده شود که آیا سلول های سرطانی هستند یا خیر. اگر سلول ها سرطانی باشند نوع سرطان، درجه سرطان و کجا منشا گرفته است، مشخص می کند.

سرطان های درجه پایین (درجه 1) عموما کم تهاجمی ترین و سرطان های درجه بالا (درجه 4) تهاجمی ترین هستند. داشتن این اطلاعات به بهترین گزینه های درمانی کمک می کند.

در برخی از شرایط، مانند حین جراحی، نمونه سلول ها فورا مورد بررسی قرار می گیرند و نتایج در عرض چند دقیقه در دسترس جراح قرار می گیرند اما اغلب نتایج بیوپسی به تجزیه و تحلیل بیشتر نیاز دارند و زمان بیشتر برای ارائه نتایج مورد نیاز است.

نرمال-سالین-در-پاتولوژی

کاربرد سرم فیزیولوژی در لنزهای چشمی

روزانه افراد زیادی از لنزهای چشمی استفاده می کنند. از آنجایی که تماس ها مستقیما روی سطح چشم هستند به مرور زمان سبب جمع شدن روغن ها، مواد زائد، مواد آرایشی و میکروارگانیسم ها بر روی آنها می گردند و می توانند چشم های شما را تحریک کنند یا بدتر از آن سبب عفونت چشم ها گردند؛ بنابراین رعایت بهداشت امری ضروری است.

محلول سالین یک محلول ساده و متعادل با PH آب شور است که می توانید از آن برای شستشوی لنزها قبل از قرار دادن لنز بر روی سطح چشم از آن استفاده کرد. توجه به این نکته مهم است که محلول نمکی حاوی مواد پاک کننده نیست، بنابراین به هیچ عنوان نباید برای نگهداری لنزهای خود از آن استفاده شود. اگر قصد دارید از محلول نمکی برای انجام بخشی از مراحل تمیز کردن لنز خود استفاده کنید، هرگز محلول را در خانه بسازید زیرا با عفونت های جدی قرنیه ارتباط مستقیمی دارد.

اصول مراقبت از انواع لنزها 

1- قبل از گذاشتن یا بیرون آوردن لنز باید دست های خود را تمیز و خشک کنید. قبل از دست زدن لنز، دست های خود را کاملا با آب و صابون ملایم بشویید و با حوله بدون پرز خشک کنید که هیچ پرزی وارد چشمان شما نشود. اگر آرایش می کنید، ابتدا لنزهای خود را داخل چشمانتان قرار دهید و قبل از پاک کردن آرایش، لنزهای خود را بیرون بیاورید.

شستشوی دست ها

2- کمی محلول سالین را کف دست خود بریزید، سپس عدسی لنز را در محلول قرار دهید و با انگشت اشاره به آرامی آن را بمالید تا لنزها را تمیز کنید. بهتر است لنزهای خود را به صورت جداگانه تمیز کنید تا هرگونه تجمع سطحی را از بین ببرید.

شستشو لنز با محلول فیزیولوژی

3- هنگام گذاشتن و بیرون آوردن لنز مراقب باشید. قبل از گذاشتن لنز، آن را روی انگشت اشاره خود نگه دارید و بررسی کنید که آیا پارگی یا ریزش وجود ندارد و سپس با احتیاط آن را به طور معمول در مرکز چشم قرار دهید. لنزها به آرامی در آوردید تا خطر پاره شدن آن کاهش یابد.

اگر ناخن های بلند، نوک تیز یا کمی ناهموار دارید؛ مراقب باشید که به عدسی آسیب نرسانید یا چشمتان خراشیده نشود.

اگر به درستی در جای خود قرار نگیرند می توانند چشم شما را تحریک کنند پس دقت کنید لنزها به سمت به بیرون باشد و به صورت وارونه قرار نگیرند.

قرار دادن چشم در لنز

4- از آب یا بزاق دهان برای لنزها استفاده نکنید؛ فقط از محلول های تمیز کننده، نگهداری و ضدعفونی کننده تخصصی لنزها استفاده کنید. آنها را با آب یا هر چیز دیگری آبکشی نکنید زیرا میکروارگانیسم های موجود در آب می توانند باعث عفونت یا حتی کوری شما شوند و همچنین هرگز لنزهای خود را دهان خود نشویید زیرا سبب عفونت می گردد. به همین دلایل باید آنها را قبل از شنا یا رفتن به جکوزی بیرون بیاورید.

سالین را مستقیم در ظرف لنز نریزید

6- هر بار از لنزهای خود استفاده می کنید، باید قاب لنز را کاملا خالی کرد و با محلول تازه بشویید. پس از شستشوی قاب آن را در هوای باز بگذارید تا خشک شود. هرگز از حوله یا پارچه برای خشک کردن قاب لنز استفاده نکنید و آن را با محلول تازه پر کنید. سعی کنید برای تمیز نگه داشتن بطری محلول فیزیولوژی با قسمت بالایی ظرف لنز برخورد نکند.

پر کردن ظرف لنز با محلول فیزیولوژی
7- هرگز با لنزهای چشمی نخوابید زیرا خوابیدن با لنز چشمی سبب خشکی و سوزش چشم می شود.
در-هنگام-خواب-لنز-های-خود-را-در-بیاورید

8- هرگز از لنزهای خود را با دیگران اشتراکی استفاده نکنید زیرا می تواند به چشم آسیب رساند و همچنین تاریخ انقضا لنزهای چشمی چک شود؛ و به هیچ عنوان بیشتر از تاریخ انقضا استفاده نکنید. لنز ها هر 3 الی 6 ماه یکبار محلول های لنز چشمی را تعویض کنید.

لنز خود را بادیگران اشتراکی استفاده نکنید

9- اگر لنز چشم های شما را اذیت می کند آنها را خارج کنید در صورت ادامه استفاده از آنها ممکن است که سبب تحریک یا عفونت چشم شما گردد.

در صورت تحریک شم لنز را خارج کنید

در صورت که دچار تاری دید مداوم، از دست دادن ناگهانی بینایی، چشمک زدن چشم، درد چشم، تورم یا قرمزی غیر معمول شدید سریعا به پزشک مراجعه کنید.

کاربرد نرمال سالین برای رقیق کردن ریمل
ریمل شما خشک شده می توانید از قطره محلول نمکی یا همان سرم فیزیولوژیک را برای رقیق کردن ریمل خود از آن استفاده کنید. قبل از آن مطمئن شوید که قطره های چشمی به طور خاص برای کاهش قرمزی چشم طراحی نشده باشند زیرا می توانند سبب تحریک چشم های شما شوند. چنده قطره از محلول نمکی را در لوله ریمل خود بریزید، آن را تکان دهید و تست کنید اگر خشک بود یکی دو قطره دیگر اضافه کنید.

رقیق کردن ریمل با سرم فیزیولوژیکی

اقدامات احتیاطی

  • این محصول برای تزریق نیست.
  • به دلیل خطر آلودگی سریع باکتریایی، از بطری های آسیب دیده یا از قبل باز شده استفاده نکنید.
  • تاریخ انقضا بطری محلول چک شود.
  • در صورت درمان موازی قطره چشم و قطره بینی، حداقل 15 دقیقه فاصله بیاندازید.
  • برای نوزادان، محلول را با حداقل فشار تزریق کنید تا از هرگونه خطر عفونت گوش میانی جلوگیری شود.
  • در صورت هرگونه حساسیت به پزشک مراجعه شود.
  • در صورت سوراخ شدن پرده گوش، سابقه جراحی گوش یا اختلالات مزمن گوش استفاده از سرم نمکی توصیه نمی گردد یا باید با نظر پزشک استفاده گردد.
  • دور از دسترس کودکان نگهداری شود.